1

2

3

4

5

 

Skandale nagrane na taśmach

Skandale, zwłaszcza obyczajowe i finansowe cieszą się zainteresowaniem magazynów i portali plotkarskich oraz całkiem dużej części społeczeństwa. Zawłaszcza wtedy, kiedy na jaw wychodzą rozmaite nieobyczajne zachowania parlamentarzystów, od których poniekąd oczekuje się pozytywnych wzorców moralnych. Romanse i zdrady, nieślubne dzieci, zatrudnianie na eksponowanych stanowiskach członków rodziny i znajomych, ustawiane przetargi a nawet przekroczenia prędkości. Te wszystkie rodzaje zdarzeń są zdarzają się również wśród elity politycznej kraju, o ile w takim świetle, jeszcze można mówić o elicie. Swego czasu bardzo modne stały się afery, w których dowodami były nagrane ukradkiem taśmy. Afery mogą pociągać za sobą ogromne skutki nawet do tego stopnia, że zmienia się sytuacja polityczna kraju. Szerokie konsekwencje miała tzw. afera taśmowa z 2006 roku. Główna rolę odegrała w niej posłanka Samoobrony Renata, Beger, która w porozumieniu z dziennikarzami telewizji TVN nagrała swojego koalicyjnego kolegę Adama Lipińskiego. Pojawiły się domysły na temat korupcji wśród polityków Prawa i Sprawiedliwości. Wywołało to sporych rozmiarów kryzys rządowy. Opozycja postulowała nawet samorozwiązanie sejmu. Ostatecznie wszczęte w sprawie domniemanej korupcji śledztwo zostało umorzone z braku dowodów.

Thatcher kobieta z żelaza

Niedawno z honorami została pożegnana znana, jako Żelazna Dama -Margaret Thatcher. Ceremonia pogrzebu otworzyła dyskusje nad jej dokonaniami. Nie wszystkie jej poczynania i decyzje były proste i jeszcze dziś wywołują kontrowersje. Jak dotąd była pierwszą kobietą zajmującą urząd premiera Wielkiej Brytanii. Dodatkowo, sprawowała tę funkcje rekordowo długo, bo ponad dekadę, co jest nie lada wyczynem. Jej poglądy i nieustępliwość w działaniu spowodowało, że zaczęto ją nazywać Żelazną Damą. Była nieprzejednana w stosunku do państw komunistycznych, ideologii Unii europejskiej. Decyzje, które podejmowała miały przeważnie charakter ostatecznych. Nie zmiękczały jej nawet strajki głodowe. Nie ulegała tez naciskom strajkujących w Anglii poszczególnych grup zawodowych. W trakcie jej rządów nastąpiły duże zmiany w funkcjonowaniu całej brytyjskiej gospodarki spowodowane ograniczeniem roli państwa i państwowego interwencjonizmu w tej dziedzinie. Za wszelką cenę starał się ograniczyć rolę i znaczenie związków zawodowych. Zasadnicza także w kwestiach polityki i stosunków angielsko-irlandzkich. Jej nieprzejednane stanowisko, doprowadziło do zamachu. Thatcher cudem uniknęła śmierci. Sporo uwagi poświęcała zbrojeniom, co miało być straszakiem na państwa bloku wschodniego, głównie Związek Radziecki.

Niechęć i stereotypy

Utrudnieniem w nawiązaniu dobrych stosunków gospodarczych i politycznych bywają często negatywne uprzedzania. Mają one często wieloletnią, a nawet wielowiekową historię. Nie ufamy niektórym narodom z definicji, staramy się im przypisywać cechy uogólniając je do całego społeczeństwa danego państwa. Takich szowinistycznych zachowań nie potrafią się często ustrzec politycy rodzimej sceny politycznej. Przykładem wielu rodzajów fobii jest Jarosław Kaczyński. Jego niechęć zarówno do Niemiec jak i Rosji jest niezaprzeczalna. Wprawdzie jest to argumentowane tym, że Polska jest państwem równorzędnym, jednak Partia Kaczyńskiego i on sam, nie dostrzegają, ani nie wykazują dobrej woli by stosunki międzypaństwowe były poprawne. Prasa niemiecka, zwłaszcza Das Bild wielokrotnie odwdzięczała się pięknym za nadobne starając się ośmieszyć lidera PiS. Kaczyński reprezentuje także nastroje antyniemieckie, które nie słabną od momentu katastrofy smoleńskiej. Spiskowe teorie, węszenie zamachu, zakładanie planowej zbrodni o tak dużym zasięgu kładzie się cieniem na stosunkach polsko-rosyjskich, które nawiasem mówiąc i tak nie są już najłatwiejsze. Oficjalna strona rządowa, jest zmuszana dementować, bądź nawet odcinać się od poglądów i opinii głoszonych w mediach przez przedstawicieli partii opozycyjnej.

Ważna żona kandydata

Sprawdzoną metodą na ocieplenie wizerunku człowieka jest przedstawienie go w otoczeniu pięknej żony i oczywiście, równie ślicznych dzieci. Taki sielankowy obraz, działa zwłaszcza zdaniem psychologów od zachowań społecznych, na kobiety w średnim i starszym wieku. Polityk posiadający normalną rodzinę wzbudza większe zaufanie. Samo bycie mężem i ojcem świadczy o tym, że jest odpowiedzialny, zaradny i konsekwentny, a nawet rozumiejący problemy, z którymi borykać się musi co dzień przeciętna rodzina. Żona może być nie tylko ozdobą, ale jak pokazują liczne przykłady może wpłynąć na zwiększeni politycznego kapitału męża. Najjaskrawiej jest to widoczne na przykładzie pierwszych dam, czyli żon prezydentów. W Polsce Aleksander Kwaśniewski sporo zawdzięcza stylowi i szerokiej działalności społecznej swojej żony Jolanty. Podobnie premier Francji Sarkozy, czy prezydenci Stanów Zjednoczonych Bill Clinton i Barack Obama. Wydaje się, że żony mogą mieć wpływa na decyzję męża, jak to w zgodnych małżeństwach bywa i wstawią się z a tymi najbiedniejszymi, zawalczą w obronie ich praw. Żony polityków, często angażują się w działalność charytatywną, co zdaje się uzasadniać taki właśnie tok myślenia. Dlatego część elektoratu głosuje na konkretnego polityka ze zwykłej sympatii, podziwu dla jego małżonki.

Siła marketing politycznego

Dla specjalistów od marketingu politycznego polityk to produkt, który trzeba wylansować i sprzedać. W tym wypadku, sprzedaż to nic innego jak wygrane wybory i władza. W związku z tym, że politycy mają wady i przywary jak wszyscy zwyczajni obywatele, spece od wizerunku muszą ich odpowiednio wykreować, tuszując ich mankamenty, również wizualne, typu wzrost. Korzystać tricków wizualnych między innymi prezydent Francji, zwłaszcza jeśli występuje w towarzystwie żony. W Polsce przykładem efektownego wprowadzenia na salony polityczne jest przemiana nieżyjącego już Andrzeja Leppera, który swój sukces polityczny zawdzięcza specjaliście od kreowania wizerunku Piotrowi Tymochowiczowi. Po jego pomoc sięgali też miedzy innymi lider lewicy Leszek Miller oraz Janusz Palikot. Dlaczego politycy sięgają po takie metody? Zasadniczo rozsądek podpowiada, że głosując w wyborach niezależnie od ich rodzaju, powinniśmy oceniać kandydatów pod względem merytorycznym, intelektualnym a nawet moralnym. Tymczasem psychologia mówi, że osoby, które wyglądają ładniej zdobywają popularność w dużo łatwiejszy sposób, szybciej są im wybaczane potknięcia i błędne decyzje. Stąd polityk traktowany przez speców od marketingu politycznego, jako towar do kupienia musi być odpowiednio opakowany a jego walory podkreślone.

Kontrowersja i popularność

Politycy, którzy najmocniej zapadają w pamięć słyną z nietuzinkowych, często bardzo kontrowersyjnych wypowiedzi bądź zachowań. Na polskiej scenie politycznej można mnożyć tego rodzaju przykłady. Ostatnimi czasy wypowiedzią o szczawiu i mirabelkach wsławił się poseł Platformy Obywatelskiej Stefan Niesiołowski. Wywołało to burze, która przetoczyła się przez media. Koledzy Niesiołowskiego z partii stosowali rozliczne językowe formy aby wyjaśnić, że autor nie miał na myśli nic złego, lub jeszcze gorzej, obraźliwego. Z ostrego języka i tendencji, kiedy język ów wyprzedza rozum słyną tez Janusz Palikot, Antoni Macierewicz, Jarosław Kaczyński, Krystyna Pawłowicz. Łatkę można by też przypiąć Lechowi Wałęsie zwłaszcza, kiedy był u szczytu władzy politycznej. Każda partia ma w swoich szeregach osobowość, której nie sposób zdyscyplinować, i która wywołuje takie burze. Najciekawiej wypada jednak, próba tłumaczenia winnych, przez nich samych bądź ich kolegów partyjnych. Wpadki to oczywiście nie tylko domena rodzimych politykierów. Takie mocarstwo jak Stany Zjednoczone, miało w swojej historii również barwnych polityków, z jeszcze barwniejszymi wypowiedziami, wynikającymi często z braku znajomości tematu, o którym mówili. Doskonałym przykładem może być prezydent Bush Junior.

Wyborczy fenomen Tymińskiego

Początki wprowadzania ustroju demokratycznego w Polsce były bogate w szereg niespodziewanych wydarzeń. Jednym z najbardziej zaskakujących były wybory prezydenckie z 1991 roku i fenomen Stanisława Tymińskiego. Biznesmen Tymiński pojawił się praktycznie znikąd, zgłosił swoją kandydaturę w wyborach prezydenckich. Zdobył, co jest wprost nie do uwierzenia poparcie jednej czwartej wyborców, stanowiąc całkiem realne zagrożenie wyeliminowania Lecha Wałęsy. Najciekawsze jest to że Tymiński był nikomu nieznanym człowiekiem, bez konkretnego programu politycznego. Jego atutem była czarna teczka, z którą się nie rozstawał, a która zawierała receptę na wszystkie bolączki pogrążonego w kryzysie wynikającym ze zmiany ustroju państwa polskiego. Ponadto Tymiński twierdził, że posiada dowody kompromitujące czołowe osoby dynamicznej sceny politycznej. Miał je ujawnić dopiero po wyborach, oczywiście najlepiej wygranych. Tak duża popularność, zdobyta w tak szybkim tempie przez człowieka znikąd zastanawia badaczy tematu jeszcze dzisiaj, którzy doszukują się przyczyn całej sytuacji. Część z nich wskazuje na rozczarowanie niezamożnej części społeczeństwa na efekty pierwszych reform politycznych, społecznych, gospodarczych, które nie spełniły ich oczekiwań, a często pogorszyły sytuację materialno-bytową.

Prowokacje i kontrowersje polityczne

Mistrzem wprowadzania zamieszania na scenie politycznej w Polsce jest między innymi Janusz Palikot. Jeszcze w okresie, kiedy był czołową postacią Platformy Obywatelskiej, lubił prowokować. Jego happeningi wywoływały oburzenie a czasami nawet niesmak również kolegów z partii. Z czasem Palikot zrobił się w swoich poglądach zbyt radykalny, zbyt lewicowy, w efekcie czego w Platformie zrobiło mu się za ciasno. Z drugiej strony każdy wyskok Palikota wpływał negatywnie na wizerunek jego partii, co widoczne było w sondażach. Konie końców Palikot rozstał się z Platformą i choć niewielu wróżyło mu sukces założył własną partię, Ruch Palikota. Przedstawiciele innych partii politycznych, część dziennikarzy i komentatorów patrzyła na jego poczynania z przymrużeniem oka. Natomiast kazało się w krótkim czasie, że Palikot skupił wokół siebie te środowiska, dla których nie ma miejsca w innych, nawet masowych partiach. Szeregi jego Ruchu zasiliły środowiska homoseksualne i mniejszościowe. Wybory parlamentarne przyniosły zaskoczenie w postaci wysokiego wyniku nowopowstałej partii. Palikot stara się rozwijać swoją partie. Jednocześnie wywołuje zamęt na lewicy, ponieważ Sojusz Lewicy Demokratycznej ponownie pod wodzą Millera, dla części bardziej liberalnych członków może okazać się zbyt konserwatywne.

Propaganda na usługach

Pojęcie propagandy wywołuje uśmiech na twarzach osób średniego i starszego pokolenia, którzy przeżyli część swojego życia w socrealizmie. Pokolenia młodsze, żeby zrozumieć rolę i potęgę propagandy mogą sięgnąć po kroniki filmowe lub do komedii Barei. Komunizm w Polsce, zwłaszcza w swojej początkowej fazie charakteryzowała nachalna propaganda, której zadaniem było pozyskanie obywateli na rzecz nowo wprowadzonego ustroju. W celach propagandowych kręcono ustawiane filmy, reportaże, nierzadko fałszowano dane gospodarcze. Podkreślano słuszność panujących idei, wskazywano jednocześnie na wrogów ludu i szereg niebezpieczeństw, o których porządni obywatele powinni jak najszybciej informować władzę. Jeszcze brutalniej w zderzeniu do Polski, działały władze innych komunistycznych reżimów, na przykład Korea czy Chiny. Tam już nie propagandzie ale wręcz indoktrynacji poddawano już dzieci w wieku przedszkolnym. Współcześnie politycy też muszą stosować zabiegi propagandowe, które nasilają się w okresach kampanii przedwyborczej. W trakcie rządów, propagandowo podkreślają swoje osiągnięcia, dyskredytują i ośmieszają swoich politycznych przeciwników. Słowo propaganda natomiast nabrało bardzo negatywnego wydźwięku i zastępuje się je dzisiaj pojęciami PR, czy ewentualnie zabiegami marketingowymi.

Nie ma demokracji bez opozycji

Jedynie system demokratyczny dopuszcza możliwość legalnego funkcjonowania opozycji politycznej, która poniekąd traktowana jest, jako słuszny i naturalny nadzór wobec aktualnie rządzącej partii. W okresach, kiedy w danym państwie panowała monarchia absolutna, czy spoglądając na historię dwudziestego wieku, system autorytarny, totalitarny, wtedy opozycja działała nielegalnie, w związku z czym najczęściej schodzi do podziemi. Prawowita władza, rozwijała do perfekcji aparat szpiegostwa wewnętrznego mający na celu rozbicie struktur opozycjonistów, a ich samych osadzono w więzieniach pod zarzutem działalności antypaństwowej. Przypadki wyroków śmierci na najbardziej zagorzałych przeciwnikach panującego ustroju nie są faktami odosobnionymi. Inwigilacja społeczeństwa przez tajne służby, częste przypadki fabrykowania dowodów i fingowania procesów to prawie norma, jeśli chodzi na przykład o komunizm, który funkcjonując w swojej najbardziej wypaczonej wersji wymagał absolutnego posłuszeństwa władzy. Komunistyczni przywódcy wielu państw bloku wschodniego mają na sumieniach dziesiątki a w przypadku Stalina dziesiątki tysięcy niewinnych ofiar reżimu. Współcześnie demokracja gwarantuje swoim obywatelom prawo do swobody wypowiedzi i działania partii politycznych o różnych programach i poglądach.